1988 թ. Սպիտակի երկրաշարժը բացահայտեց Հայաստանում քաղաքացիական պաշտպանության համակարգի շատ հիմնահարցեր եւ դարձավ այդ համակարգի արմատական վերակազմավորման ու ՀՀ կառավարությանն առընթեր արտակարգ իրավիճակների վարչության ստեղծման հիմնական ազդակը:

1991 թ. ստեղծվում է արտակարգ իրավիճակների վարչությունը, որի պետ է նշանակվում Ստեփան Բադալյանը: Հայաստանում 1961 թվականից գործող ՔՊ շտաբն իր բոլոր կազմավորումներով 1991 թ. վերջին դրվում է արտակարգ իրավիճակների վարչության ենթակայության տակ: Վարչությունը, ի տարբերություն անցյալում քաղպաշտպանության գործունեության ոլորտի նեղ շրջանակի, թե' հայեցակարգային, թե' մասնագիտական ու թե' իրավական տեսակետներից նոր, լայն մոտեցում էր ցուցաբերում համակարգի ողջ աշխատանքի կազմակերպմանը` ելնելով Հայաստանում հավանական խոշոր աղետների ու վթարների առկայությունից, դրանց դասակարգումից եւ ռիսկի գնահատումից:

ՀՀ կառավարության 1997 թ. սեպտեմբերի 4-ի թիվ 359 որոշմամբ ստեղծվում է արագ արձագանքման փրկարարական ջոկատը, որի գլխավոր խնդիրներն էին.
  - աղետի գոտում փրկարարական աշխատանքների իրականացումը, ինչպես նաեւ արտակարգ պատահարների դեպքում բնակչությանը հնարավոր սեղմ ժամկետներում համապատասխան մասնագիտական օգնության ցուցաբերումը.
  - աղետների եւ վթարների դեպքում վերականգնողական աշխատանքների կատարումը:

1994 թ. Հայաստանը դառնում է Քաղաքացիական պաշտպանության միջազգային կազմակերպության լիիրավ անդամ:

1997 թ. ԱԻ վարչությունը հանվում է ՀՀ կառավարության կառուցվածքից եւ վերանվանվում ՀՀ կառավարությանն առընթեր արտակարգ իրավիճակների վարչության։

1997 թ. հուլիսին ՀՀ կառավարությանն առընթեր ԱԻՎ պետ է նշանակվում գեներալ-մայոր Վյաչեսլավ Հարությունյանը:

2001 թ. փետրվարին ՀՀ կառավարությանն առընթեր ԱԻՎ պետ է նշանակվում գեներալ-մայոր Հմայակ Հարոյանը։

2004 թ. մարտին ԱԻՎ պետ է նշանակվում գեներալ-մայոր Էդիկ Բարսեղյանը։

2005 թ. դեկտեմբերին արտակարգ իրավիճակների վարչությունը վերանվանվում է ՀՀ տարածքային կառավարման նախարարության Հայաստանի փրկարար ծառայության:

2008 թ. ՀՀ նախագահի որոշմամբ ստեղծվում է ՀՀ արտակարգ իրավիճակների նախարարությունը եւ նախարար է նշանակվում Մհեր Շահգելդյանը:

Նորաստեղծ նախարարության կազմում ընդգրկվում են Հայաստանի փրկարար ծառայությունը, Սեյսմիկ պաշտպանության ազգային ծառայությունը, Հայպետհիդրոմետը, Պետական ռեզերվների գործակալությունը եւ Տեխնիկական անվտանգության ազգային կենտրոնը:

2010 թ. մարտին ԱԻ նախարար է նշանակվում Արմեն Երիցյանը: